Vesvese Nedir? Vesvese Neden, Kime Gelir?

Vesvese ne demektir? Vesvese neden olur? Vesvese sebebiyle zihne gelen makûs sözlerden dolayı insan günahkâr olur mu? Bunlardan kurtulmak için bir dua var mıdır?

Vesvese, saklı sese denir. Bir mastar olan “vesvâs” kelimesinin şeytana ad olması da aynı manayla ilgilidir ki, şeytan “vesvesenin kaynağı” demektir.

VESVESE NEDİR, NEDEN OLUR?

Fısıltı, söz, fiskos, kuruntu, işkil demek olan vesvese yaygın olarak; makûs bir işin yapılması, iyi bir işin terk edilmesi veya geciktirilmesi ya da noksan yapılması için şeytanın insanı kışkırtması, aklını çelmesi ve akla makûs düşünceleri getirmesi anlamında kullanılır.

Kur ’an ’da vesveseci şeytanın şerrinden Allah ’a sığınılması buyrulmuş Nâs, 114/1-6; hadis kaynaklarımızda, müminlere vesvese ile hareket etmemeleri nasihat edilmiş, vesvesenin dinî-hukukî bir karar doğurmayacağı bildirilmiş ve vesvese ile hareket edenin, örneğin; “acaba eşimi boşadım mı boşamadım mı; eşimi boşamış olabilir miyim” diye kuruntu yapan birisinin talakının boşamasını geçerli sayılmayacağı balakası yer almıştır. bk. Buhârî, Talâk, 11; Müslim, Îmân, 201-205, 211; Ebû Dâvûd, Salât, 158; Tirmizî, Tahâret, 43; Ahmed b. Hanbel, el-Müsned, II, 255; VI, 106 Bununla birlikte vesvesenin bir öbür kaynağı ise şahısnin kendi nefsidir. Kur ’an ’da bu soruna şöyle değinilmektedir:

“Andolsun insanı biz yarattık ve nefsinin kendisine vesveselerini fısıldadıklarını biliriz.” Kâf 50/16

ŞEYTANIN VESVESESİ

Şeytanın insanı küfre çekme yollarından birisi de, onu kuşku ve kararsıza sürükleyebilecek suallerdir. Kalpten geçen bu sualler, hiç kuşkusuz şeytanın vesvesesi ile meydana gelmektedir. Bu istifhamların, desise olarak en şiddetli olanını, bizzat Allah Resûlü, bize şöyle haber vermiştir: “Şeytan sizden birinize gelerek ‘filan ve filan şeyi kim yarattı? ’ der. O şahıs ‘Allah yarattı ’ deyince peki, ‘Allah ’ı kim yarattı? ’ der. İş bu dereceye varınca o kimse hemen Allah ’a sığınsın ve o düşünceden uzaklaşsın!” Buhârî, Bedü ’l-millet 11; Müslim, İman, 214 Bazı dedikodularda “Allah ’a iman ettim, desin!” Müslim, İman, 212 ilavesi de vardır.

VESVESE GÜNAH MI?

Bu itibarla kuruntulu şahısların, içlerinden bir sesin fısıldadığını söyledikleri küfür vb. ifadeleri, vesvese kapsamında olup sahiplerinin imanlarına ve dinlerine hasar vermez. Çünkü Allah Teala, kullarını eforları ile orantılı olarak mesul yakalamıştır. Mükelleflik efor oranındadır. “Hz. Peygambere Ashab-ı Kiram ’dan bazıları gelerek şöyle demişlerdi: ‘Kimimizin aklından bir kısım vesveseler geçiyor, normalde bunu söylemenin günah olacağı kanaatindeyiz. ’ Hz. Peygamber ‘Asıldan böyle bir fobi dinliyor musunuz? ’ diye sormuş, oradakiler de ‘Evet! ’ deyince, ‘İşte bu fobi imandandır akla gelen vesvese de hasar vermez.” Müslim, İman, 209 buyurmuştur. Konu ile alakalı başka bir hadis-i şerif de şöyledir: “Allah Teâlâ, içlerinden geçen fena şeylerle amel etmedikçe veya onu konuşmadıkça, o şey yüzünden ümmetimi hesaba sürüklemeyecektir.” Buhârî, Talak, 11; el-Eymân ve ’n-nüzûr: 15

Kısaca, içinde bulunulan gidişattan kurtulmak için bu cins vesveselere itibar edilmemelidir. Çünkü vesvese, üzerinde durdukça yoğunlaşır.

Kaynak: Diyanet Fetva Heyeti

İslama Doğru

VESVESEDEN KURTULMANIN YOLLARI