Meleklerin Bayram Gecesi

Salıverilme gecesiyle ile alakalı olarak, “Müslümanların yeryüzünde iki bayram günleri olduğu gibi meleklerin de semâda iki bayram gecesi vardır. Bunlar, Salıverilme gecesi ve Kadir gecesidir.” denilmiştir.

Sağanak sağanak rahmet yağmurlarının yağdığı bir mevsimdeyiz, hamd olsun. Her günü, her gecesi ayrı bedelli olan bu mübârek günler, heybemizi âhiret azığı ile doldurabilmemiz için bize sunulan büyük bir fırsattır.

Peygamber Efendimiz -sallâllâhu aleyhi ve sellem-, Şâbân-ı Şerîf ayı hakkında şöyle emretmiştir:

“Şâban, Receb ile Ramazan arasında bir aydır. Fakat insanlar onun erdeminden gâfildir. Hâlbuki onda kulların amelleri, Rabbü ’l-Âlemîn ’e yükselir. Ben de oruçlu olduğum hâlde amelimin Allâh ’a yükselmesini beğenirim.” Gunye, 1/187; Neseî, 4/20; Beyhâkî, Şuabu ’l-Îman, 5/352-353

Şâban ayının fazîleti ve Peygamber Efendimiz ’in bu aydaki imanları hakkında bir hayli hadîs-i şerîf nakledilmiştir. Ancak bu ayın içinde, Kadir gecesinden sonra, en bedelli gecelerden biri olan Salıverilme gecesi vardır. Kadir gecesinin günü, Ramazan ayının içinde olmakla beraber hangi gün olduğu bilinmeyen iken, Salıverilme gecesi, her sene, Şâban ayının bütün ortasındaki gecedir. Bu surattan Berat gecesini arayıp bulmak güç değildir. Ancak onu gerektiği gibi değerlendirememek, büyük bir hasret ve hüsran nedenidir. Biz de önemine binâen bu gece hakkındaki bilgi ve dedikoduları bir araya getirmeye çalıştık.

SALIVERİLME GECESİNİN ADI

İsmail Hakkı Bursevî ’nin “Rûhu ’l Beyân” tefsirinde Salıverilme Gecesi ’nin dört tane adı olduğu zikredilmiştir:

“1- el-Leyletü ’l-Mübâreke: Başka Bir Deyişle mübârek gece… Çünkü bu gecede hayır ve iman yapanlara bu gecenin hayrı çoktur. Allah Teâlâ ’nın cemâlinin yararları Arş ’tan yeryüzüne cihanın her zerresine erişir. Kadir gecesinde de böyledir. O gecede tam melekler, Allah Teâlâ ’nın mukaddes cemâl sahasının hudutları içinde toplanırlar.

2- el-Leyletü ’r-Rahmeh, rahmet gecesidir.

3- Salıverilme, aklanma, pake çıkma gecesidir.

4- Vesîka gecesidir. Zira memur, mükelleflerden ödentiyi bütün olarak tahsil edince, bu tahsilâtın bir vesîkası olarak onlara bir berat yazar. Aynı biçimde Allah Teâlâ da bu gece mü ’min kullarına kurtuluş berâtı yazmaktadır.”

ŞEFAAT İZNİ

Salıverilme gecesi öyle ehemmiyetli bir gecedir ki, mü ’minler için büyük bir müjde olan şefaat, Peygamber Efendimiz -sallâllâhu aleyhi ve sellem- ’e o gecede verilmiştir. Sa ’d bin Ebû Vakkâs -radıyallahu anh- şöyle dedi:

“Bir gün Rasûlullah -sallâllâhu aleyhi ve sellem- ile birlikte Medine ’ye gitmek üzere Mekke ’den yola çıkmıştık. Azverâ sınan yere yanaştığımızda Rasûl-i Ekrem bineğinden indi. Sonra ellerini kaldırarak bir müddet duâ etti. Sonra secdeye kapandı, uzunca bir müddet secdede kaldı. Tekerrür ayağa kalktı, yeniden ellerini kaldırıp bir süre duâ etti. Sonra secdeye kapandı. Bunu üç kere yineledi. Emretti ki:

«Rabbimden dilekte bulundum ve ümmetim için şefaat niyaz ettim. O da ümmetimin üçte birini bana bağışladı. Ben de Rabbime şükretmek için secdeye kapandım.

Sonra tekerrür başımı kaldırıp Rabbimden ümmetimi affetmesini diledim; O da bana ümmetimin üçte birine affetti. Ben de bunun üzerine Rabbime şükür secdesine kapandım.

Sonra tekerrür başımı kaldırıp Rabbimden ümmetimi diledim; O da bana ümmetimin geri kalan üçte birine affetti. Ben de Rabbime şükretmek üzere secdeye kapandım.»” Ebû Dâvûd, Cihâd, 152

MELEKLERİN BAYRAM GECESİ

Bu gece ile alakalı olarak, “Müslümanların yeryüzünde iki bayram günleri olduğu gibi meleklerin de semâda iki bayram gecesi vardır. Bunlar, Salıverilme gecesi ve Kadir gecesidir.” denilmiştir.

Ebû Hüreyre -radıyallâhu anh-, Rasûlullah -sallâllâhu aleyhi ve sellem- ’in şöyle emrettiğini rivâyet ediyor:

“Cebrâil -aleyhisselâm- Şâban ’ın on beşinci gecesi bana geldi.

«-Yâ Muhammed! Başını semâya kaldır.» dedi. Ben de:

«-Bu gece nedir?» dedim. Cebrâil -aleyhisselâm-:

«-Allah Teâlâ Hazretleri, bu gece rahmet kapılarından üç surat kapıyı açar. Kendisine şirk koşmayan herkesi bağışlama ve mağfiret eder. Ancak illüzyonist veya kâhin veya alkol düşkünü veya fâize ve zinaya ısrâr edenler müstesnâdır. Allah Teâlâ, böylelerini tevbe edip bırakmadıkça affetmez.» emretti.

Bu gecenin dörtte biri geçince, Cebrâil -aleyhisselâm- yanıma geldi ve:

«-Yâ Muhammed!.. Başını kaldır da semâya bak!” dedi.

Baktım ve gördüm ki, Cennet kapıları açılmış!.. Birinci kapının üzerinde bir melek:

«-Ne mutlu bu gecede rükû eden kimselere!» diye nidâ ediyor.

İkinci kapısında bir melek:

«-Ne mutlu bu gecede secde edenlere!..» diye sesleniyor.

Üçüncü kapısında bir melek:

«-Ne mutlu, bu gecede duâ edenlere!» diyor.

Dördüncü kapısında bir melek:

«-Müjdeler olsun, bu gecede zikredenlere!..» diye sesleniyor.

Beşinci kapısında bir melek:

«-Ne mutlu, bu gecede Allah fobisinden ağlayanlara!..» diyor.

Altıncı kapısında bir melek:

«-Ne mutlu müslümanlara!..» diyor.

Yedinci kapısında bir melek:

«-İsteyen var mı? Dilediği verilecek!..» diyor.

Cennetin sekizinci kapısında bir melek:

«-Günahlarının affedilmesini isteyen yok mu? Günahları affedilecek!..» diyor. Cebrâil ’e,

«-Bu kapılar, ne zamana kadar sarih kalacak?» dedim. O:

«-Gecenin evvelinden, tan yeri ağarıncaya kadar…» dedi. Abdülkadir Geylânî, Gunye 1/191

Sonra yeniden devamla:

«-Yâ Muhammed!.. Allah Teâlâ, bu gece Benî Kelb kabilesinin koyunlarının tüyleri rakamınca müslümanı Cehennemden âzâd edecektir.» dedi. Bkz: Tirmizî, Savm, 39/739

Hakîm bin Keysân şöyle der:

“Allah Teâlâ, Şâban ayının onbeşinci gecesinde mahlûkatının gidişatlarına bakar. Her kimi, o gece pak bulur ise, ertesi yıla kadar onun pakliğini sürdürür.” Gunye, 1/191

KARAR GECESİ

Atâ bin Yesâr -rahmetullâhi aleyh- ’deri şöyle nakledilmiştir:

“Şaban ayının on beşinci gecesi, yılın tam işleri Allâh ’a talep olunur. Bir kimse evinden yolculuğa çıkar, hâlbuki onun adı, yaşamda olanlar defterinden, ölüler defterine yazılmıştır. Biri evlenir, hâlbuki onun da adı, yaşamda olanlar defterinden, ölüler defterine yazılmıştır.” Gunye, 1/191; bkz: Deylemî, II, 73; Beyhakî, Şuabu ’l-Îman, III, 386

SALIVERİLME GECESİYLE ALAKALI TAVSİYELER

Merhum Üstadımız Mahmud Sâmi Ramazanoğlu -kuddise sirruh- Salıverilme gecesi ile alakalı olarak şu öneride bulunur:

“Mübârek Şâbân-ı Şerîf geldi. Bu ayın nısfı yarısında olan «Salıverilme gecesi» çok fazîletli, pek mübarek ve önemli bir gecedir. Onun için bu gece hiç yatmamak lâzımdır. Zira bu gece «Tefrik gecesi»dir. «Tefrik gecesi» demek; kimin saîd, kimin şakî olacağının, kimin gelecek Salıverilme gecesine kadar eceli gelip kimin gelmeyeceğinin, kimin ne kadar rızkı olacağının böldüğü ve tespit edilerek vazîfeli meleklere teslim edildiği gece demektir. Allah Teâlâ, Kur ’ân-ı Kerîm ’inde emrediyor:

“Hâ mîm. Helâl ile haramı vesâir kararları sarihçe bildiren bu Kitâb ’a yemin ederim ki, hakîkaten Biz onu «mübârek bir gecede» indirdik. Gerçekten Biz onunla kâfirlerin uğrayacakları azâbı haber vericileriz.

O, öyle bir gecedir ki her hikmetli iş, nezdimizde bir emir ile, o zaman ufalar. Hakîkaten Biz, Rabbinden bir rahmet yapıtı olarak peygamberler yollayanlarız. Kuşku yok ki, O, hakkıyla duyanın, her şeyi kemâliyle öğrenenin tâ kendisidir.” ed-Duhân, 1-6

Rasûl-i Ekrem Efendimiz de hadîs-i şerîflerinde bu gece hiç yatmamayı öneri etmişlerdir. Vücudu, bünyesi cılız veya hastalananlar veya uykusuzluğa hiç direnemeyenler, bir-iki saat kaylûle yaparlar ve sonra kalkar, geceyi cingöz geçirmeye çalışırlar. Zira herkes hakkında bu gece karar verilecektir. Hakkında karar verilecek kimse yatmamalıdır. Duâ, niyaz, iman, tevbe, istiğfar, zikir, şükür yaparak hakkında verilecek kararın hayırlı olması için dilenmelidir.”

Hakkımızda her türlü kararı verecek olan ancak Allah ’tır ve Rabbimiz âyet-i celîlede şöyle emretmektedir:

“Allah Teâlâ dilediğini siler, dilediğini de sabit vazgeçer…” er-Ra ’d, 39

BU GECEYİ İHYÂ ETMEK İÇİN NELER YAPILABİLİR?

Salıverilme gecesinin tamamını tevbe, iman, duâ ve niyazla cingöz olarak geçirmek gerekir. Çünkü bu gece, müslümanlar için çok ehemmiyetli bir gecedir. Öncelikle varsa kazâ namazları kılınır. Aşinayı kadarıyla üzerimizde kul hakkı bulunan kimselerle helâlleşilir.

Salıverilme gecesinin gündüzünde oruçlu bulunmalıdır.

Akşam namazından sonra, Eûzü-besmele ile üç kere Yâsîn-i Şerîf okunmalıdır. Her okuyuşun ayrı bir amacı vardır.

Birinci okuyuşta, Cenâb-ı Hak ’tan hayırlı ve uzun ömür arz edip kazâ ve belâdan emîn olmak hedefiyle,

İkinci okuyuşta bol ve helâl rızık temennî ve hedefiyle,

Üçüncü okuyuşta son soluğunda hüsn-i hâtime, başka bir deyişle “îmân-ı kâmil” ile göçmek hedefiyle okunmalıdır.

Her bir Yâsîn-i Şerîf okunduktan sonra, Salıverilme duâsı okunur.

Gelin bizler de bu mübârek gecede, Cenâb-ı Hakk ’a Peygamber Efendimiz -aleyhissalâtü vesselâm- şu duâsıyla ilticâ edelim:

“Allâh ’ım! Senin gazabından rızâna, eziyetinden bağışlamasına sığınırım. Ben Sen ’den Sana sığınırım. Ben Seni lâyık olduğun biçimde medh ü senâ edemem. Sen kendini nasıl medh ü senâ etmişsen öylesin.” Müslim, Salât, 222 Âmin.

Kaynak: Merve Güleç, Şebnem Mecmuası, Sayı: 158

İslama Doğru

Yorum yapın