Hayber Nerededir? Hayber’in Fethi Kısaca

Hayber nerededir? Hayber’in fethi nasıl ve ne zaman asıllaştı? Hayber’in İslam tarihindeki yeri ve ehemmiyeti nedir? Hayber’in fethi hakkında kısa bilgiler…

Hicaz ’da Medine-Suriye yolu üzerinde daha önceki bir ticaret ve ziraat merkezi olan Hayber, Medine’nin takribî 170 kilometre. kadar kuzeyinde denizden 850-1000 m. yükseklikte yer alan, çevreyi volkanik topraklarla çevrili aynı isimli geniş vadide, özellikle yahudilerin oturduğu yedi ayrı müstahkem kaleden oluşmaktaydı. İslâm evvelinde her sene hac mevsiminden sonra 1030 Muharrem tarihleri arasında burada kurulan meşhur Netâh Netât panayırına, başta Mekke ve Yesrib olmak üzere yarımadanın içinden ve dışından çok rakamda insan akın ederdi. İslâm tarihinde Hayber, hicretin 7. 628 senesinde Hz. Peygamber -sallâllâhu aleyhi ve sellem- ’in idarediği savaştan dolayı meşhur olmuştur.

Hayber ’in Fethi Nasıl Oldu?

Medine’den çıkarıldıktan sonra Hayber’e yerleşen Benî Nadîr yahudileri, Suriye ve Irak bölgelerinden gelen ticaret yolu Dûmetülcendel ’den geçerek Hayber üzerinden Medine ’ye eriştiğinden kervanlar için bir tehdit oluşturuyordu. Öteki taraftan bunlar Mekkeli müşriklerin yanı gizeme bazı Arap kabileleriyle de uyuşarak Medine ’ye karşı husumetlerini sürdürüyorlardı. Bu faaliyetleri Hendek Gazvesi evvelinde ve savaş sırasında yakından görülmüştü. Hendek Savaşı’nda oluşan düşman ittifakını Hudeybiye Antlaşması ile ortadan kaldırmaya muvaffak olan Resûl-i Ekrem -sallâllâhu aleyhi ve sellem-, Hudeybiye ’den döner dönmez 1500 şahsiyet bir güçle Hayber üzerine yürüdü. Yahudiler müslümanları görünce kalelerine çekildiler; yedi müstahkem kalenin bir kısmı savaşla, bir kısmı barış yoluyla ele geçirildi. Bugünkü şehir daha önceki enkaz-lerin dışında kurulmuştur.

Hayber ’in Ehemmiyet ve Erdemi

Hayber kalelerinden en müstahkem ve büyük olanı Hz. Ali -radıyallâhu anh- tarafından fethedilen Kamûs’tur; bunun alt tarafında Resûl-i Ekrem -sallâllâhu aleyhi ve sellem- ’in konakladığı yerde onun ismiyle anılan bir mescid vardır. Burada Hz. Peygamber -sallâllâhu aleyhi ve sellem- ’in sütre yaparak namaz kıldırdığı, fetihten sonraki yarıyıllarda da artta bayram namazı kılınan bir kaya bulunmaktadır.

Kaynak: Diyanet İşleri Kutsal Topraklar Kılavuzu

İslama Doğru

Hayberin Fethinde Hz. Ali Efendimiz’in Misyonu